Liên bang Myanma là nước lớn nhất trong lục địa Đông Nam Á, tây bắc bán đảo Trung-Ấn. Có 5.876 km đường biên giới với Trung Quốc, Thái Lan, Ấn Độ, Lào và
Bangladesh
. Diện tích 676.577 km². Dân số khoảng 54 triệu người. Từ tháng 1/2006, Naypyidaw là thủ đô mới của
Myanmar
.
 |
| Một góc thành phố
Yangon
|
Myanmar
có dân số 47,4 triệu người, bao gồm 135 bộ tộc và sắc tộc. 89% số dân theo Phật giáo, Hồi giáo (4%), Thiên chúa giáo (2%), Hindu (4%). Từ khi giành được độc lập từ tay thực dân Anh năm 1948 đến nay, Chính phủ và nhân dân Myanmar luôn phấn đấu vì hòa bình, độc lập dân tộc và phát triển đất nước.
Myanmar
là một nước giàu tài nguyên, các khoáng sản chính gồm: dầu khí, thiếc, kẽm, antimon, đồng, vonfram, chì , than, đá quý.. Nước này cũng có nhiều đồng bằng với đất đai phì nhiêu có tổng diện tích trồng trọt khoảng 23 triệu ha. Nông nghiệp chiếm 40% tổng giá trị xuất khẩu. Nông nghiệp đóng góp 54,7% GDP, công nghiệp 10,6% và dịch vụ 34,7%. Từ năm 1988,
Myanmar
tiến hành cải cách nền kinh tế từ hành chính bao cấp sang nền kinh tế thị trường, ban hành luật đầu tư nước ngoài, cho phép thành lập lại các doanh nghiệp tư nhân. Trong năm năm (1996-2001), GDP của
Myanmar
tăng trưởng trung bình 6%/năm. Chính phủ đưa ra kế hoạch phát triển kinh tế mười năm từ năm 2001 đến 2011 với mức tăng trưởng GDP trung bình là 7,2%/năm. GDP năm 2004-2005 tăng 4%, năm 2006 là 3%. Đầu tư nước ngoài với 374 dự án, trong đó đầu tư từ các nước ASEAN là 3,844 tỷ USD chiếm 51,64%. Kim ngạch thương mại của
Myanmar
đạt khoảng 5,5 tỷ USD. Năm 2006 GDP danh nghĩa của
Myanmar
là 9,6 tỷ USD, tính theo sức mua tương đương 74,53 tỷ USD.
Dù có nhiều nền văn hóa bản xứ tồn tại ở
Myanmar
, nền văn hóa chiếm vị trí trọng yếu là Phật giáo và Bamar. Văn hóa Bamar từng bị ảnh hưởng từ các nền văn hóa các nước xung quanh. Nó được biểu hiện qua ngôn ngữ, ẩm thực, âm nhạc, nhảy múa và sân khấu. Nghệ thuật, đặc biệt là văn học, trong lịch sử từng bị ảnh hưởng bởi phong cách Phật giáo tiểu thừa Miến Điện. Trong các làng
Myanmar
truyền thống, chùa chiền là trung tâm của đời sống văn hoá. Các nhà sư được sùng kính và người dân luôn quỳ trước mặt để tỏ lòng tôn trọng họ. Lễ nhập tu được gọi là shinbyu là lễ đánh dấu sự trưởng thành quan trọng nhất của một chú bé khi vào chùa tu trong một khoảng thời gian ngắn. Các cô bé cũng có lễ xuyên lỗ tai khi đến tuổi trưởng thành. Văn hóa Myanma được thể hiện rõ rệt nhất tại những ngôi làng nơi các lễ hội địa phương được tổ chức trong suốt năm, lễ hội quan trọng nhất là lễ chùa. Nhiều làng xã ở
Myanmar
có quy ước, các phong tục mê tín và những điều cấm kị riêng.
Thời kỳ cai trị thuộc địa của Anh cũng đã để lại một số ảnh hưởng phương Tây trong văn hóa
Myanmar
. Hệ thống giáo dục
Myanmar
theo khuôn mẫu hệ thống giáo dục Anh. Những ảnh hưởng kiến trúc thuộc địa là điều dễ nhận thấy nhất tại các thành phố lớn như
Yangon
.
Tốc độ tăng trưởng kinh tế chậm của Myanma góp phần giữ gìn môi trường và các hệ sinh thái. Rừng, gồm rừng nhiệt đới với loại gỗ tếch có giá trị kinh tế cao ở vùng hạ Myanmar, bao phủ 49% diện tích đất nước. Các loại cây khác mọc ở vùng này gồm cao su, cây keo, tre, lim, đước, dừa, cọ. Trên những cao nguyên phía bắc, sồi, thông bao phủ đa phần diện tích. Những vùng đất dọc bờ biển có nhiều cây ăn trái nhiệt đới. Các loại động vật rừng rậm tiêu biểu, đặc biệt hổ và báo có nhiều tại
Myanmar
. Ở vùng thượng
Myanmar
, có tê giác, trâu rừng, lợn lòi, hươu, linh dương và voi nhà, sử dụng nhiều nhất trong công nghiệp khai thác gỗ. Đáng chú ý là sự đa dạng các loài chim với hơn 800 loài gồm vẹt, peafowl, gà lôi, quạ, diệc và gõ kiến. Hàng trăm loài cá nước ngọt rất phong phú và là nguồn thực phẩm quan trọng.
Mặc dù còn nhiều khó khăn, trở ngại, Chính phủ và nhân dân Myanmar đang tập trung công sức để ổn định và phát triển, nhanh chóng đưa đất nước thoát khỏi tình trạng nghèo nàn, lạc hậu.
Myanmar chủ trương chính sách đối ngoại là quan hệ hữu nghị với các nước trên thế giới, chú trọng quan hệ với các nước láng giềng, khu vực trên nguyên tắc tôn trọng độc lập, chủ quyền, toàn vẹn lãnh thổ của nhau, không xâm lược nhau, không can thiệp công việc nội bộ của nhau, bình đẳng cùng có lợi.
Myanmar
là thành viên của Tổ chức ASEAN, WTO, Phong trào Không liên kết và LHQ. Từ khi
Myanmar
được kết nạp vào ASEAN tháng 7/1997, quan hệ
Myanmar
với các nước ASEAN được tăng cường và cải thiện.
Myanmar
tích cực tham gia các hoạt động của ASEAN, kiên trì bảo vệ nguyên tắc không can thiệp công việc nội bộ và đồng thuận của ASEAN.
KHÁNH NGỌC (tổng hợp)